አማራጭ የፖለቲካ ልሂቃን ቡድን አለ?

በ2017/5አ.አ የተሳፈ ጽሁፍን አማርኛ ትርጉም

English version: https://asfawdarguemeshal.blogspot.ca/2017/05/alternative-political-elite.html

በ1983 ደርግ ፈርሶ ሻዕብያ ህወሓትና ኦነግ ወደ ስልጣን ሲገቡ መዐቱን ፈርተን ነበር። ምክንያቱም ሻዕብያ ህወሓትና ኦነግን እንደ ጎሳ ብሔርተኞች ሺፍቶች አገረን ለማፍረስ ኢትዮጵያን ለመገነጣጠል የሚመኙ አድርገን ስለቆጠርናቸው።

ዛሬ ከ26 ዓመት በኋላ ኢትዮጵያ ከነ በርካታ ችግሮቿ አሁንም አለች! ኤርትራ ብትገኝጠልም ጸንፈኛ የጎሳ አስተዳደር ቢጫንባትም ኢትዮጵያ ተርፋለች። ዋናው የተረፈችበት ምክንያት ብዙሃኗ ድሮም ዛሬም ባብዛኛው የአገር ብሔርተኛ አገርን ከ«ጎሳ» የሚያስቀድም ስለሆነ ነው። ይህ የህዝባችን ባሕሪ የህወሓትን ጸንፈኛ የጎሳ አቋምን ሊቋቋምና መልሶ ሊገፋው አብቅቶታል። እንደ የድሮ የቱርክ መሪ ከማል አታቱክር ህወሓት የአገር ህዝብን ወደ የማያምንበት አስተሳሰብ በግድ ሊጎትተው ፈለገ ግን ሙሉ ለሙሉ አልተሳካም። ህዝቡ የጎሳ ብሔርተኝነትን ህወሓት እንዳለመው ያህል አልተቀበለውም። በህዝቡ መካከል ኢትዮጵያዊነት አሁንም ጠንክራ ትገኛለች!

በእውነቱ የኢትዮጵያ ህዝብ ህወሓትን አብርዶታል ማለት ይቻላል። ይህን ለመረዳት እስቲ ወደ የኢህአዴግ የመጀመርያ 10 ዓመት ግዛት ወደ ኋላ ሄደን እንመልከት። በዛን ዘመን በተለይ ከኢርትራ ጦርነቱ በፊት «ጠባብ የጎሳ ብሔርተኛ» የሚል አባባል አልነበረም። «ነፍጠኛ» «ትምክህተኛ» በቻ ነበር ህወሓት የሚዘፍነው። ህወሓት ሁሉንም «ጎሳዬ ከኢትዮጵያዊነቴ ይበልጣል» እንዲል ያበረታታ ነበር። «መጀምርያ ኦሮሞ ነኝ ሁለተኛ ኢትዮጵያዊ» ወይም «መጀመርያ ትግሬ ነኝ ሁለተኛ ኢትዮጵያዊ» ማለት የተለመደ ነበር። «ኢትዮጵያዊነት» የሚጠቃ የሚሾፍበት ነበር። አሁን ግን እንደዚህ አይነት ቴአትር ቀንሷል። «ጠባብ» የሚለው ቃል ወደ ፖለኢትካ ቋንቋችን ገባ። ኢህአዴግን ችራሽ ኢትዮጵያዊ እኔና እኔ ብቻ ነኝ ማለት ጀመረ! ህወሓት ድሮ የሚሰብከውን ጸንፈኛ የጎሳ ብሔርተኝነትን ዛሬ እንደ ማነቆ ነው የሚያየው።

ለዚህ ለውጥ የኢትዮጵያ ህዝብ ሊመሰገን ይገባል። የህዝባችን ጠንካራ አገር ፍቅርና የአገር ብሔርተኝነት ነው አገሪቷን ከከባድ አደጋ ጠብቆ በህይወት ይሚያኖራት። አስገራሚ ነገር ግን ይህ የህዝባችን ድል አለ ልሂቃን ጎራ በብዙሀኑ ኃይል በቻ መደረጉ ነው። ከላይ እንደጠቀስኩት በ1983 የፖለቲካ ልሂቃን ሲባል ሻዕብያ ህወሓትና ኦነግ ብቻ ነበሩ ልሂቃንም የወታደር ኃይልም ከነሱ ነበር። ሌላው ወገን የኢትዮጵያ ብሔርተኛ  ወይም «አገር ወዳድ» ጎራ ኃይልም ልሂቃንም አልነበረውም። ይህ ልሂቃን ከአገር ፖለቲካ ጠፍቶ ነበር።

የጠፋው ምክንያት ይህ ልሂቃን ጎራ የረዥም ዓመት የራስ ማጥፋት ዘመቻ አካሄዶ ስለነበር ነው። ከ1950 አካባቢ ጀምሮ የኃይለ ሥላሴ ተማሪዎችና ልሂቃን በእርስ በርስ መተላለቅ በራስ ማጥፋት ምኞት መለከፍ ተጥቅቶ የራሱን ማጥፋት ስራ ብ1983 አብዮቱ አጥናቀቀ። እራሱን አንዴ አድሃሪ አንዴ ፍዩዳል አንዴ ኢህአፓ አንዴ ምኤሶን አንዴ ኢዲዩ አንዴ ደርግ ወዘተ እያለ እርስ በርስ ተፋጅቶ እራሱን ገደለ።

ለዚህም ነው ሽዐብያ ህወሓትና ኦነግ በ1983 በስልጣን ጉዳይ መደራደር ሲጀምሩ የኢትዮጵያ ብሔርተኛ ወቂል የፖለቲካ ወይም የጦር ኃይል ያልነበረው። ለኢትዮጵያ የሚቆምላት ልሂቃን አልነበረም። ልሂቃኑ ይህ ስራን ለብዙሓኑ ተውወው ግን ብዙሃኑ ስራውን በአቅሙ ሰርቷል።

ዛሬም የኢትዮጵያ ብሄርተኛ ልሂቃን ጎራ ከሞላ ጎደል የለም። ይህ ሊደንቀን አይገባም። የፖለቲካ ልሂቃን ባንዴ አይነሳም፤ የረዝም ዓመትና የትውልድ ውጤት ነው። የኢትዮጵያ ብሄርተኝነት ልሂቃን ጎራ በ1983 የራሱን ማጥፋት ዘመቻ አጠናቅቆ ከዝያ ወዲህ ኢህአዴግ እንዳይነሳ ብቻ ነው ያደረገው። ስለዚህ ይህ ልሂቃን ዛሬ በሽተኛ የቀጨጨ ከወላጆቹ ከአባቶቹ ተለይቶ ምንም ውርስ ግንኙነት ዬሌለው ህጻን ይመስላል።

ለዚህ የልሂቃኑ ችግር ምክንያት ይኢህአዴግ ጭቆና ብቻ ነው? በፍጹም! ቢሆን ኖሮ ቢያንስ በውጭ አገር ኢህአዴግ በማይደርስበት ቦታ ይህ ልሂቃን ጠንክሮ ይገኝ ነበር። ግን የለም። በተጨማሪ የቅንጅት የምርጫ 1997 ቀውስ የተፈጠረው በኢትዮጵያ ብሄርተኛ ልሂቃኑ መሆኑን እናውቃለን። ልሂቃኑ ባለመብሰሉ ምክንያት ያስከተለው የእርስ በርስ ቅራኔ ነው ቅንጅትን ያፈረሰው። ዛሬም አገር ውስጥም ውጭም የቅንጅት ርዥራዞችና ተከታዮቻቸው እየተፋጅን ነው። እነዚህ መረጃዎች ለኢትዮጵያ ብሄርተኝነት ልሂቃኑ ድክመት በቂ መረጃ ናቸው።

ስለዚህ የኢህአዴግ ጭቆና ነው የኢትዮጵያ ብሄርተኛ ልሂቃንን ያደከመው ማለት አይቻልም። ኢህአዴግም ቢጠፋ ይህ ልሂቃን ጠንክሮ ይገኛል ቃልን እራሳችንን ማታለል ነው። የልሂቃኑ ውድቀት ረዝም ዓመት የፈጀ ውስብስብ ታሪክ ነው። በዚህ ረገድ ይህ ልሂቃንን ከሞት ለማስነሳት እንደዚሁ ረዝም ጊዜ ሊፈጅ ይችላል። አንድ ልሂቃን ጎራ ባንዴ መጎልበት አይቻልም። ግን እስከዛ ብዙሃኑ ልቆ ሄድዋልና መሪ ይፈልጋል።

ስለዚህ ወዴት ነው ማምራት የምንችለው? የጎሳ ብሄርተኝነት እንዲቀንስ፤ ጭቆና ኢፍትሓዊነት፤ የስነ መግባር እጦትና ሙስና በአገራችን እንዳይኖር፤ ፖለቲካና ሌሎች ጉዳዮችን በሰላም የምንወያይበት መድረክ የምንፈልግ ምን እናድርግ? አገራችን ህዝቦቿ በምትወደው በምታከብረው መንግስት እንድትገዛ የምንመኝ ምን እናድርግ? አገር ወዳድ መንግስት የምንፈልግ ምን እናድረግ?

በይፋ ንቅናቄዎች ድርጅቶች ፓርቲዎች ማቋቋም እንደማይሆን ግልጽ ነው! እስር ጽቃይ ሞትም ሊያደርስ ይችላል። በ50 ዓመት እራስ ማጥፋት ዘመቻ ምክንያት የደከመ የተቃዋሚው ልሂቃን እንደዚህ አይነቱን ጭቆና ሊቋቋመው አይችልም። ያለፉት 26 ዓመት ታሪክ ይህን አሳይቶናል። ከዚህ የተለየ የርቀቀ አካሄድ ያስፈልጋል።

ይህ አካሄድ ያለው የፖለቲካ ሥርዓት ማለትም ኢህአዴግ ውስጥ ገብቶ ውስጥ ሆኖ መታገል ነው። ዛሬ ኢህአዴግ ብቸኛ አቅም ያለው የፖለቲካ መዋቅር ስለሆነ ይህን መዋቅርን ተቆጣጥሮት የለውጥ አጋር ማድረግ ነው ስራችን የሚሆነው።

«አይሆንም» ይላሉ ተስፋ ቆራጮቹ! ህወሓት ይህን መቼም አይፈቅደም ይላሉ በዛው አፋቸው ህወሓት የአገራችን 8% ብቻ ነው የሚወክለው ይላሉ! ግን 8% በጣም ትንሽ ስለሆነ 92% የሆነው ህዝብ ትንሽ ብቃት ቢኖረውም ሁኔታውን ለመቀየር በቂ ነው። እንደ የሩስያ መሪ ቭላዲሚር ፑቲን ከነበረው ሥርዐት ውስጥ ሆነው ማንነታቸውን ደብቀው ሙሉ ስልጣን እስከሚይዙ ፕሬዚደንት ሆኖ ሩሲያን 180 ዲግሬ የቀየራት ኢትዮጵያ ውስጥም እንደዚህ ማድረ ይቻላል። መቼም እንደ እባብ ልባሞች እንደ ርግብም የዋሆች መሆን ያስፈልጋል! በመጀመርያ ካለው የፖለቲካ አዝማምያ ጋር አብሮ መሄድ ያስፈልጋል። ቀስ በቀስ ራስን ባለማጋለጥ የፖለቲካ ተከታይነትና ኃይል ማከማቸት ያስፈልጋል። በስልጣን ደረጃ ከፍ ባለ ቁጥር ባለው የስልጣን መጠን መጠቀም ፍላጎትን ማስፈጸም ይችላል። በዚሁ ረገድ ህሊና ያለው ሰው የፓርቲውን ፖለቲካ እየተከተለ ሰው ላይ ጉዳት ሳይፈጽም ኢፍትሃዊ ድርጊቶች ሳያደርግ በብልጠት ስራውን መስራት ይችላል። የፖለቲካ ተጎጂዎችንም ሊረዳ ይችላል።

ይህ አይነቱ ስራ ታላቅ የፖለቲካ ብስለትና ሙያ ይጠይቃል ከባድ ስራ ስለሆነ። ግን ለጊዜው በኢትዮጵያ የፖለቲካ ሁኔታ ብቸናው መንገድ ነው። አለበለዛ ቅጭ ብሎ ከእግዚአብሔር መብረቅ መጠበቅ ወይም ህዝባዊ አመጽ መጠበቅ ይሆናል። መቆጣጠር የማይቻል ለአገር ይበልጥ አስጊ የሆነ ችግርን መጠበቅ ይሆናል።

ስለዚህ በኔ አመለካከት የኢትዮጵያን ፖለቲካ ወደ ጥሩ መንገድ ለመምራት ፍላጎት ያላቸው የኢትዮጵያ ብሄርተኛ የሆኑ ግለሰቦች በኢህአዴግ ቀመጠቀም ብዙ አማራጭ የላቸውም። አማራጭ ሊሆን የሚገባው የኢትዮጵያ ብሄርተና ልሂቃን ድርጅት ከ50 ዓመት የራስ ማጥፋት ዘመቻው ገና አልዳነም። ይህ አይነት ድርጅት ወይም ንቅናቄ አጠንክሮ ለማቁቋም እስካሁን አልቻልነውም የረዝም ዓመት ስራ ነው የሚሆነው። ሌሎች አማራጮች እንደ መንግስት ላይ የዓለም አቀፍ ተጽእኖ ማስነሳት ወይም የተቃዋሚ ፓርቲ ማቋቋም እስካሁን አልሰሩምና ውጤታማ አልሆኑም። ስለዚህ ወደ መሳካት የሚችለው ስራ እንግባ፤ ኢህአዴግ ዙርያውን ሰርጎ ገብተን እንቆጣጠረውና በዛ መንገድ ለውጥ እናምጣ።

የፖለቲካ ውይይት ስልት፤ «ከጠንካራ ወገኑ ተሟገት»

የኛ የ«ተቃዋሚዎች» የፖለቲካ ችሎታችን፤ ብስለታችን፤ አቅማችን ምን ያህል ደካማ መሆኑን የቅንጅት ታሪክ አጉልቶ ካሳየን 12 ዓመት አልፎታል። አሁንም ደካማ ነን። ብዙኃኑ ንሯል ልሂቃኑ ኋላ ቀርቷል። ምክንያቱ ፖለቲካችንን ለማጠናከር የሚያስፈልጉን ባህሪዎች እንደ መወያየት፤ መተባበር፤ መተማመን፤ መስማማት፤ አብሮ መስራት፤ ቅራኔን መፍታት ወዘተ አሁንም ይጎሉናል። ይህ ጉድለት ነው ለሰላምና ፍትህ ትግላችን ዋና እንቅፋት የሆነው።

ዛሬ በነዚህ ዙርያ አንድ ነጥብ ላይ ማተኮር እወዳለው። ውይይት ሙግት ክርክር የፖለቲካም የማንኛውም የህብረት ስራም መሰረት ነው። የውይይት አንዱ አላማ ሀሳቦችን መፈተንና ማጣራት ነው። የትኛው ትክክል እንደሆነ፤ የትኛው የተሳሳተ እንደሆነ፤ የትኛው ጠቃሚ እንደሆነ፤ የትኛው ተጨማሪ መጠናት እንዳለበት፤ ወዘተ።

ስንወያይ የራሳችን ሀሳብ መናገር ብቻ ከሆነ የምናደርገው እና የሌሎችን ሀሳብ በትክክል የማናዳምጥ ከሆነ ውይይቱ ግቡን እንደማይመታ ግልጽ ነው። እያንዳንዳችን የራሳችን ሀሳብ ብቻ ነው ተቀባይነት የሚገባው ከሆነ ሀሳባችን ሊገመገምና ሊጣራ አይችልም ልንስማማም አንችልም። ሀሳቦቻችን ስላልተገመገሙ ደካማ ይሆናሉ ስላልተስማማን አብረን ደካማ ሆነን እንቀራለን። ስለዚህ ተጠንቅቀን የሌሎችን ሀሳብ ብቻ ሳይሆን አመለካከታቸውንም መረዳት አለብን።

እንደዚህ ለማድረግ የተሟጋቾቻችን ወይም የተቃራኒዎቻችን ሀሳቦች «ጠንካራ ወገንን» መመልከት አለብን። የውይይታችን ዓላማ ማሸነፍ ሳይሆን መገምገምና ማጣራት ስለሆነ። አልፎ ተርፎ የተቃራኒአችን ወይም ተሟጋችን አመለካከትና ሀሳብ ልክ እንደሱ አውቀን መከራከር መቻል አለብን። ከጥንት ዘመን እንደሚባለው ተቃራኒውን ወይም ጠላቱን ያላወቀ ይሸነፋል። ማወቅ ማለት ላይ ላዩን አባባሉን ድርጊቱን ማወቅ ሳይሆን ልከንደሱ ማሰብ ምቻል። ይህን የቻለ ሰው የተቃራኒውን ሀሳብና አቋም ከሱ በተሻለ መንገድ ማሳመን ይችላል! ተቃራኒን በደምብ ማወቅ ማለት ይህ ነው። ከዚህ ብኋላ የተቃራኒውን ሀሳብ በትክክል ሊሟገት ሊያሸንፍ ወይም ሊጠቀምበት ይችላል።

ስለዚህ ጉዳይ ከራሴ አንድ ምሳሌ ልስጣችሁ። ለረዥም ዓመታት ከ«ጎሰኞች» ጋር ስሟገት የራሴ አቋም እውነት ነው ስነ መግባርና ፍትህ የተሞላ ብቸኛ ሀሳብ ነው ብዬ እነሱን አላዳምጥም ነበር። «ጎሰኝነት ዘረኝነት ነው» እያልኩኝ ከዚህ ሳላልፍ እንደመድም ነበር። ለኔ የሙግቴ አላማ እነሱን የራሴን ሀሳብ ማሳመን ብቻ ነበር። አልሰራም።

አንድ ወቅት ማዳመጥ ጀመኩኝ። እስቲ በነሱ ቦታ ሆኜ ላስበው አልኩኝ። እንደነሱ ሆኜ ከራሴ ጋር መሟገት ጀመርኩኝ። እንደዚህ ሳረግ የነሱ አስተሳሰብ አመጣጥና ሀሳብ እይገባኝ ሄደ። የነሱን አቋም ይዤ መከራከር ቻልኩኝ። ይህ የራሴን አቋም እንዳጠራው ጠቀመኝ። እነሱም እንደማዳምጣቸው ሲረዱ እኔንም ማዳመጥ ጀመሩ። መተማመን ጀመርን እንደ ጥላት መተያየት አቆምን። ብዚህ ምክንያት ጎሰኝነትን አሁን ከድሮ ይልቅ በደምብ እረዳለሁ ማለት እችላለሁ። የጎሰኝነትንም አጉል ወገን እንዴት ማስወገድና ማጥፋት እንደሚቻል ይበልጥ የገባኝ ይመስለኛል።

በተዘዋዋሪ ይህን «ማዳመጥ» ወይም ለሰው መቆርቆርና ራስን በሌላው ቦታ ማድረግ የደረስኩበት ከክርስትና ተልእኮአችን ነው። «አትፍረዱ» «ማሩ» «ራሩ» መሰረታዊ የክርስትና ትምሕርቶች ናቸው። አንዱ ታላቅ ቅዱስ ዮሐንስ «ዘመሰላል» እንደዚህ ብለዋል፤

«አስተዋይ ሰው ወይን ሲበላ የበሰሱትን ይበላል ያልበሰሉትን የሚጎመዝዙትን ይተዋል። እንዲሁም አስተዋይ አዕምሮ በማንድ ሰው የሚያየው (ትንሽም) ጥሩነት ተጠንቅቆ ይመዘግባል። አዕምሮ ቢስ የሆነ ድክመትና መጥፎ ባህሪያትን ይፈልግበታል… ሰው ኃጢአት ሲፈጽም በአይንህም ብታይ አትፍረድ፤ አይኖቻችንም ሊታለሉ ይችላሉና።»

ይህን መንገድ የሚከተል የሌሎችን አስተያየትና አመለካከትን አክብሮ በነሱ ቦቶ እራሱን አስቀምጦ ሁኔታውን ይገመግማል። «አትፍረዱ» «ማሩ» «ራሩ» ማለት እራስን በሌላው ቦታ አድርጎ ማሰብ መቻል ነው!

Alternative Political Elite?

When the Dergue collapsed in 1991 and the EPLF, TPLF, and OLF rode into power, we feared the worst. After all, the EPLF, TPLF, and OLF were nothing but ethnic nationalist rebels – shiftas – as far as we were concerned, bent on destroying or breaking apart Ethiopia.

Now, 26 years later, Ethiopia is still alive – yes, with a lot of problems – but still alive. Even though Eritrea separated and an unadvised ethnicist constitution was enacted, Ethiopia has survived. It has survived in large part because its population, in aggregate, was and remains nationalist and patriotic enough to resist the extremes of ethnic nationalism advocated by the TPLF. The TPLF tried, like Ataturk in Turkey, to drag the population kicking and screaming towards something it did not believe in, in this case, ethnic nationalism, but this only worked somewhat. To a large extent, Ethiopianism is alive and well.

Indeed, we can say that the Ethiopian people have moderated the TPLF. Recall that in the early 1990’s, there was no such thing as a ‘narrow nationalist’ – only ‘chauvinists’. Let alone Oromos, even Tigreans were encouraged by the TPLF to identify as ‘Tigrean first and Ethiopian second’. Today there is no such thing. Much of the TPLF now sees the extreme ethnic nationalism it once espoused as an albatross around its neck.

If commendation were possible, the Ethiopian people ought to be commended for this. It is only their strong nationalism and patriotism that has averted disaster and kept the country alive. But what is remarkable is that they did all this without an elite – it was all at the grassroots level. As I said above, in 1991, the EPLF, TPLF, and OLF were the political parties with power. There was no Ethiopian nationalist or Ethiopianist elite to speak of. After all, this elite had committed a long suicide – from 1960 when Haile Selassie’s elite first began to develop suicidal impulses – to the culmination in 1991. Thus when the EPLF, TPLF, and OLF in 1991 began to discuss their future in power, there was no nationalist elite – political or military – to stand up for Ethiopia. It was left to the people – the grassroots – to keep the country alive, and this they did.

Today, still, an Ethiopianist elite is largely absent. This is not surprising – political elites cannot appear overnight – it takes years, maybe generations. Having completed its suicide by 1991, and then having been prevented from rising up since then by the EPRDF, the Ethiopian nationalist elite remains a small, sick, disabled child which has lost all connection to its ancestors.

Is this a result solely of the EPRDF repression of the opposition which we all know about? Certainly not. Were it so, the elite would have strongly manifested itself in the diaspora, outside of the reach of the EPRDF. It has not. Another piece of evidence is the Kinijit fiasco of 2007, which was caused mainly because of elite immaturity and resulting infighting within Kinijit, which was that period’s manifestation of the Ethiopianist elite.

This for me is clear evidence that it is the Ethiopian nationalist political suicide of 1960-1991 that has resulted in its demise. Therefore the idea that many have that EPRDF repression is the cause of the poor state of the Ethiopianist elite, and that if the repression would end all would be fine, is wrongheaded. It was a long and complicated demise and it will take a long and complicated course to resurrect this elite. In the meantime, much of the Ethiopian population remains hungry for nationalist leadership.

So where does this leave those of us Ethiopianists who would like positive change in Ethiopian politics? Those of us who would like a reduction in ethnic nationalism, a reduction in repression, corruption, immorality, and injustice, a platform for safely and constructively discussing and competing policies. Those of us who would like Ethiopia to, at the minimum, be governed by a government that is actually liked by the people. At least a nationalist or populist government. Where does this leave those of us who would like this?

Well, obviously the straightforward path of organizing movements and parties is out of the question. This would result in swift imprisonment and torture, and maybe even death. Since the opposition elite is weak from 50 years of suicide, it cannot hope to directly struggle its way through such repression. This is what the past 26 years of experience shows.

The only possible path is the one that is not direct – the one that involves joining the current political system – joining the EPRDF in other words – and struggling from within. Making the EPRDF itself the vehicle for change since the EPRDF is the only political institution today with the capacity to bring about change and with an experienced elite.

Impossible, the cynics say! The TPLF, representing 8% of the population, will never allow that. Actually, it is quite possible, precisely because if the 92% is only slightly competent, even the superb 8% cannot dominate it. Like Putin worked on the inside and rose all the way to President and changed Russia 180 degrees, those who want change in Ethiopia can do the same. Of course, it will require those who are as wise as serpents and innocent as doves. One has to go along with the party, slowly accumulating political capital and power along the way, not rocking the boat, so to speak, until reaching a level of power which allows him the freedom to enforce his will. At the same time, someone with a good conscience can, while obeying broad party directives, avoid perpetrating injustice and repression, and indeed even rescuing those who might be ill affected by cruel and immoral party cadres. This requires a high level of political maturity and skill – it’s a difficult task. But it remains the only way forward now. Simply waiting for divine intervention or some kind of revolt is akin to doing nothing. Or worse than that – it is waiting for a disaster that we cannot cope with.

So, in my opinion, for those who are interested in bringing positive change to Ethiopian politics, today, there is no other vehicle but the EPRDF. The alternative political elite still hasn’t recovered from 50 years of suicide – it doesn’t exist in Ethiopia nor in the diaspora nor anywhere else. Therefore, rather than beating our heads against a wall trying to do the impossible, trying to mobilize international pressure or trying to build yet another failing opposition movement, let us get in the inside and begin a slow movement of taking over the EPRDF.

Stop Crying About The EPRDF And Fix Ethiopia's Main Problem – The Opposition

2009/2/3 (Ethiopian calendar)

2016/10/13 (European calendar)

[Note: An Amharic version of this post will appear sometime!]

(pdf)

Let's decide once and for all: Is the EPRDF a party that represents a majority of Ethiopians? Or is the EPRDF a minority party, dominated by the TPLF, which represents a minority from the state of Tigray, along with some hangers on from other ethnic groups? Which is it?

Before answering, think about the question carefully. If we say that the EPRDF represents a majority of Ethiopians, then why do we claim that there is lack of pluralism and democracy, and that power and resources are controlled by a few? This is a contradiction. We cannot at the same time say that the EPRDF represents a majority and at the same time claim there is no democracy.

How about the second answer – if we answer that yes, the EPRDF is indeed a minority party – a tiny minority party at that? Then we are admitting that we are being ruled and have been ruled by a tiny minority for 25 years. But this again raises a contradiction – a contradiction with the usual opposition (by opposition I mean not only political parties but media, organizations, individuals, etc.) rhetoric. After all a tiny minority cannot rule without the consent of the large majority it's ruling. This is even more the case when the minority rule is primarily ethnic based. It is this consent that keeps the EPRDF in power – absent this consent, the EPRDF would fall. So whose responsibility is it that the EPRDF rules Ethiopia – the minority rulers or the majority consentors? And who is it that can end EPRDF rule? The answer is obvious – it is the majority. Yet opposition rhetoric is solely focused on the evils of the minority EPRDF! This is the contradiction. The problem is with the majority, yet we talk about the minority.

So the fact is that yes, the EPRDF is a minority party, and yes, responsibility for its rule lies fully in the hands of the majority which has agreed to be ruled by it. To put it bluntly, Ethiopia's problems today are not the fault of the EPRDF, but the fault of the Ethiopian people and elites which have enabled the EPRDF's rule. And if we are seeking a solution to the problems, our focus should be on what we can change – the attitudes and abilities of the majority – rather than what we cannot change – the EPRDF.

I understand that this fact, even after 25 years, remains difficult for those of us who oppose the EPRDF to accept, let alone discuss. Only a few have talked about it in the past and a few make mention of it today, if only in passing. And it is precisely because we refuse to address it, instead spending all our ink, time, and airtime on the EPRDF's evils, that the EPRDF still rules.

At this point, let me digress... I am afraid that there are still many who still believe that somehow it is the awesome might, cruelty, and ingenuity of the EPRDF that has led to majority consent. How the might, cruelty, and ingenuity of 6% or even 10% beats 90% is beyond me, but let me remind them of the following brief facts. In all government institutions, members of the TPLF are a small minority. Outside Tigray, almost all the governing is done by non-TPLF members, and even the TPLF 'minders' are few in number. The EPRDF is majority non-TPLF. Even the military and federal police, and this is a fact, is composed of a large majority of non-Tigreans. To put it simply, the ones with the guns are not Tigreans, only the leadership is overwhelmingly TPLF. Note that if only rank and file soldiers decided to stop following orders, the EPRDF would lose power instantly. Even the security apparatus, which we assume has proportionately many more TPLF members, would not be able to do anything once the military ceases to be an EPRDF tool.

A second digression, to address those who are still stuck in the thinking that the opposition elites are weak because of EPRDF oppression. Is the diaspora opposition also weak because of EPRDF oppression?! Are the historical problems with the AAPO/AEUP, Kinijit, Andinet, Medrek, not to mention various Oromo ethno-nationalist groups. because of EPRDF pressure? Everyone knows the answer is no. That opposition elites have been weak for the last 25 years and remain weak is of our own doing. We and only we are responsible, and the solution for the weakness can come only from us.

So I propose that those of us who are really interested in bringing an end to EPRDF rule as it is rather than just venting their anger start spending more of our time, dare I say all our time, focusing on the problem of majority consent to EPRDF rule and what can be done about it.

I understand this is a complicated problem. A lot of issues, not least of which the ethnic divide, have to be frankly discussed. There has to be investment in raising social and political awareness. Given the EPRDF's zero political space policy, this work has to be done in various non-political contexts, in various institutions, and in a clandestine or seamless manner. It's long, slow, and non-glamourous work. It's not as easy as simply heaping blame on the EPRDF and looking for the next protest on which to hang our hopes. But it's the only way to go.

I would like to end with a note of urgency. As many commentators have noted, we have a grassroots uprising today with little coordination and little elite input. Frankly speaking, given the absence of a solid opposition elite, the political situation a few years ago, with the EPRDF in firm control, was far less risky for the country than what we have today. Today, there is a chance that the protests could result in upheaval and anarchy, and this in the absence of a solid opposition elite. The consequences of such anarchy would be terrible. For this reason, I urge all of us to get our act together, focus on the right problem, and work on the solution.

ፖለቲካ ሃይማኖት አይደለም!

2009/1/24 ዓ.ም. (2016/10/4)

(pdf)

ዛሬም ጠንካራ፤ ህዝብን የሚወክል፤ ኢህአዴግን በመጠኑም ቢሆን ሊጋፈጥ የሚችል የተቃዋሚ ድርጅት በኢትዮጵያ የለም። (ደህና የሚባለው የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግሬስም በምንም ሚዛን እነዚህን መስፈርቶች አያሟላም።) ይህ እውነታ ሁላችንም የምናውቀው ነው፤ የዛሬው የህዝብ እንቅስቃሴ ከቀጠለና ከጨመረ አለመሪነትና ድርጅት እንዴት ይሆናል ብለን እንሰጋለን።

ኢህአዴግ ስልጣን ከያዘ ጀምሮ ለ25 ዓመት ደህና ተቃዋሚ ድርጅት ኖሮ አያውቅም። የነበሩትም ያሉትም ደካማ፤ በቀላሉ የሚፈሩና የሚበታተኑ፤ እርስ በርስ ተጣልተው እራሳቸውን ከጥቅም ውጭ የሚያደርጉ ወዘተ ናቸው።

የዚህ ሁኔታ ያልሆነበትን ምክንያት ተጠንቅቀን እናውቃቸዋልን። ኢህአዴግ ጠንካራ ስለሆነ አይደለም። ተቃዋሚዎች ኢህአዴግ ጥቂት ህዝብ ነው የሚወክለው እያልን በዛው ትንፋሻችን ጠንካራ ነው ማለት አንችልም!! ኢህአዴግ በኃይሉ ሳይሆን በፈቃዳችን እንደሆነ የሚገዛው እናውቃለን፤ እራሳችንን አናታልል።

ታድያ ለምንድነው ተቃዋሚው ለመደራጀትም የሚያቅተው። እንደምናቀው አንዱ ዋና ችግር የተቃዋሚ ፖለቲከኖችም ህብረተሰብም የአለመስማማት፤ እርስ በርስ መጣላት፤ እሩቅ ማሰብ አለመቻል፤ ወዘተ ነው። ስለዚህ ጉዳይ ብዙ ተጽፏል። ሆኖም ከዚህ ጽሁፍ አንድ ሌላ ተቃዋሚን የሚያደክመው ምክንያት ላቀርብ እወዳለሁ፤ ይህ ፖለቲካን እንደ ሃይማኖት ማየትና የሚከተለው ግትርነትና አለመቻቻል።

ሃይማኖት በአንድ እውነት የተመሰረተና የማይቀየር ነው። ለምሳሌ እንደ ኦርቶዶክስ ክርስቲያንነቴ ክርስቶስ ሞተና በሶስተኛው ቀን ተነሳ ብዬ አምናለው ከዚህ እምነትም ዝንፍ አልልም፤ ይህ ፍፁም እውነት ነውና።

ግን ይህንን ዝንፍ አለማለትን ወደ ፖለቲካ ወይም ሌላ የህይወት ዘርፍ ማምጣት የለብኝም። ቅንጅት ፓርላማ ይግባ አይግባ ፍፁም እውነት ያለው የሃይማኖት ጉዳይ አልነበረም፤ ከሁለቱም አቋሞች ጥሩ የሆኑ የሚያስኬዱ ምክንያቶች ነበሩ። የኢትዮጵያ ህገ መንግስት ጎሳን ያካትት አያካትት፤ ይህም የድርድር ጉዳይ ነውንጂ እውነትና ውሸት የለበትም። ወዘተ። በፖለቲካ ወይም በስራ ወይም በቤተሰብ ኑሮ መደራደር፤ የሌላውን አስተያየት መረዳት፤ ለሌላው መቆርቆር፤ ላለመስማማት መስማማት፤ ወዘተ አስፈላጊ ነው።

ለምሳሌ ስንቶቻችን ነን የተለያዩ የፖለቲካ አቋሞቻችንን ቀይረን የማናውቀው? አንዳንዶቻችን የኃይለ ስላሴን መንግስት በግዜው እንደግፍ ነብር ዘሬ ግን ዴሞክራሲአዊ አለመሆኑን አንወድም እንላለን። ስንቶቻችን በኮምዩኒዝም በኢህአፓ ወዘተ እናምን ነበር ዛሬ ግን ተሳስተን ነበር እንላለን። ስንት የደርግ ደጋፊ የነበሩና አሁን ንስሃ የገቡ አሉ። እርግት ኢህአዴግንም በአንድ ወቅት የደገፉ አሉ!

ታድያ ሃሳባችንን ሲያስፈልግ የምንቀይር ከሆነ ለምንድነው ከኛ ፖለቲካዊ ሃሳብ ጋር የማይስማማ ባልደረባ ሲያጋጥመን ከሱ ጋር ጦርነት የምንገባውም የጋራ ፖለቲካ ድርጅታችንንም የምናፈርሰው?! ይህ የሚሆነው ፖለቲካን እንደ እምነት ምንም ድርድር የማይደረግበት ነው ብለን ስለምንቆጥር ነው።

በፖለቲካ ደረጃ መስማማት፤ አለመከፋፈል፤ አንድ መሆን ከፈለግን የሃሳብ ልዩነቶችን በሚገባው በትህትና መቀበልና ማስተናገድ አለብን። የግትርነትና አጉል እረግጠኝነት መንፈሳችንን ማስወገድ አለብን። እንደዚህ ማድረግ ስንችል፤ በተለይ የፖለቲካ ትህትናችንን ማዳበር ስንችል ነው የተቃዋሚ ድርጅቶቻችንን በቂ አቅም እንዲኖራቸው ማድረግ የምንችለው።

ትህትናና ግትር አለመሆን፤ እነዚህን ብቻ እናስታውስ።